Pierwsza praca i pierwsza umowa – na co zwrócić uwagę

Jeszcze niedawno pierwszą pracę zazwyczaj podejmowali absolwenci szkół i uczelni. Dziś standardem jest, że uczniowie i studenci godzą aktywność zawodową z nauką. Liczne ulgi i przywileje dla młodych  uczących się Polaków sprawia, że częściej sięgają oni po najelastyczniejsze i najkorzystniejsze dla siebie  umowy– zlecenie lub dzieło. Ponieważ ani zlecenie, ani dzieło nie regulowane Kodeksem pracy i strony same ustalają warunki współpracy – przedstawiamy kilka istotnych elementów na które należy zwrócić uwagę.

Wszystko na piśmie

Podczas rozmowy rekrutacyjnej i w trakcie negocjacji warunków mogą paść przeróżne obietnice, ale – tak naprawdę pracownik ma prawo tylko do tego, co zostało zapisane w umowie. Zadbanie o to, aby każdy ustalony szczegół znalazł się w treści dokumentu jest najważniejszym obowiązkiem pracownika i nim cokolwiek zostanie podpisane – warto dokładnie przeczytać umowę i sprawdzić, czy znajduje się w niej wszystko to, co strony ustaliły, w tym liczba ustalonych godzin, uzgodnione wynagrodzenie i pozostałe warunki.

Wynagrodzenie

Umowa zlecenie reguluje minimalną stawkę godzinową (w 2021 to 18,30 brutto), takich wymagań nie ma umowa o dzieło. W tej drugiej kwota jest ustalana za całość – dlatego szczególnie tutaj należy zadbać o to, aby wszystkie składniki i wysokość wynagrodzenia zostały ujęte w umowie. Przy każdej podanej stawce warto od razu zaznaczyć, czy jest to kwota netto, czy brutto – w ostatecznym rozliczeniu ma to ogromne znaczenie.

Oprócz samej wysokości wynagrodzenia w umowie powinny się znaleźć informacje w jakim terminie będzie ono płatne i na jaki rachunek bankowy. Wypłata zazwyczaj musi być poprzedzone potwierdzeniem przyjęcia lub prawidłowego wykonania pracy (zlecenia lub dzieła) – dlatego należy ustalić (i zapisać) w jaki sposób ma się to odbywać – zweryfikuj, czy ten proces nie jest zbyt długi (i nie odwleka terminu płatności). Dla bezpieczeństwa warto mieć zapis, że brak zgłoszenia uwag np. do 7 dni uznaje się  jako zlecenie/dzieło zaakceptowane w całości.

Zakres obowiązków i odpowiedzialności

Jednym z najważniejszych punktów umowy jest dokładny opis tego, co wchodzi w skład obowiązków pracownika – czasami pojawiają się tam „prace dodatkowe” o których wcześniej nie było mowy. Należy na nie uważać szczególnie przy umowie o dzieło. Nieprecyzyjne ustalenia lub zignorowanie zapisów może w konsekwencji oznaczać zgodę na wykonanie dodatkowych rzeczy w ramach tego samego wynagrodzenia. Ważne jest, aby umowa zawierała jasne zapisy dot. odpowiedzialności za pracę (np. jej jakość, opóźnienia, wykorzystywany sprzęt), okresu na jej poprawki i sposobie przyjęcie poprawek (od tego zazwyczaj zależy termin zapłaty). Niedopilnowanie tych kwestii może spowodować, że pieniądze nie trafią tak szybko na konto bankowe… Dodatkowo – operując terminami „dni” warto wskazać, czy są to dni kalendarzowe, czy robocze. To istotne dla obu stron. Nie warto pozostawiać niedopowiedzeń lub niejasności w kwestii warunków pracy.

Dodatkowe ustalenia

Chociaż umowa zlecenie i o dzieło nie są regulowane w Kodeksie pracy i nie dają takich samych przywilejów jak umowa o pracę, to wcale ich nie wykluczają. Strony mogą zawrzeć w umowie warunki i zasady udzielenia urlopu lub dni wolnych od pracy. Jednym z elementów, który często pojawi się w warunkach współpracy jest też okres wypowiedzenia. Aby żadna ze stron z dnia na dzień nie została na przysłowiowym „lodzie” warto zawszeć w warunkach czas na rezygnację z dalszej współpracy (dotyczy to głównie zlecenia).

Poprawność danych

Najwięcej pojawiających się pomyłek dotyczy…danych osobowych i firmowych.  Przed podpisaniem umowy koniecznie zweryfikuj imię, nazwisko, dokładny adres i dane kontaktowe oraz numer rachunku bankowego. Jeśli podasz niepoprawne dane, np. pomylisz się w numerze konta – Twoje pieniądze mogą trafić do kogoś innego. Należy również zweryfikować dane firmy z którą zawieramy umowę – nazwę, adres, NIP oraz to, czy podmiot faktycznie istnieje. Najłatwiej to zrobić na oficjalnych stronach:

https://ekrs.ms.gov.pl/web/wyszukiwarka-krs/strona-glowna/index.html – dla dużych podmiotów i spółek

https://prod.ceidg.gov.pl/CEIDG/Ceidg.Public.UI/Search.aspx a – działalności gospodarcze, spółki cywilne

Każda umowa musi być sporządzona w 2 wersjach (po 1 wersji dla każdej ze stron) – przed jej ostatecznym podpisaniem należy zweryfikować, czy są identyczne. I najważniejsze – umowa jest ważna tylko wtedy, gdy została podpisana przez obie strony – tylko wtedy masz gwarancję, że jest ona ważna i wiążąca.

KK

Więcej od autora

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Proszę wpisać swój komentarz!
Proszę podać swoje imię tutaj

Zobacz także

Najnowsze

O fact-checkingu i mediach w Krakowie czyli II zjazd Ogólnopolskiej Młodzieżowej Akademii Medialnej za nami

W weekend, 20-21 lipca br w Krakowie odbył się II zjazd Ogólnopolskiej Młodzieżowej Akademii Medialnej. Projekt ten organizowany jest przez fundację Prosto z mostu,...

Już za kilka dni II zjazd Ogólnopolskiej Młodzieżowej Akademii Medialnej

Już za niespełna 5 dni Kraków będzie gościł słuchaczy II zjazdu Ogólnopolskiej Młodzieżowej Akademii Medialnej. To inicjatywa realizowana z myślą o młodych adeptach sztuki...

Jak im poszło? Czyli wyniki egzaminu maturalnego

We wtorek 9 lipca o godzinie 8:30 ogłoszono wyniki tegorocznych matur. Tegoroczny egzamin dojrzałości zdało 84,1% zdających, 10,4% ma prawo do poprawki, natomiast 5,5%...

Znamy wyniki Egzaminu Ósmoklasisty!

Trzeciego lipca ponad 220 tysięcy absolwentów szkół podstawowych, otrzymało wyniki egzaminu podsumowującego ich wiedzę z ośmiu lat edukacji. E8 rozpoczął się 14, a zakończył...

Będą testy dla nauczycieli? Uczniowie są za!

Do zgłoszenia niecodziennej propozycji doszło podczas czerwcowego spotkania Okrągłego Stołu Uczniowskiego w Białymstoku. W jego  trakcie jeden z uczestniczących uczniów przedstawił pomysł by nauczyciele...

Sędzia Marciniak zareklamuje polską markę!

Najlepszy polski sędzia podczas debiutu na Euro 2024 zareklamuje polską markę obuwia.  Szymona Marciniaka fanom footballu nie trzeba przedstawiać, już w najbliższej kolejce rozgrywek mistrzostw...

Usłysz wołanie o pomoc czyli Reportaż ze spektaklu „Dzieci i ryby głosu nie mają”

Zdrowie psychiczne dzieci i młodzieży to jeden z tematów jakie zyskują na popularności. Niestety najczęściej z powodu kłopotów z jakimi zmagają się najmłodsi. Wpisując...

Fundacja Edukacji i Mediów na Wielkim Finale sezonu koszykarzy AK23 w Krakowie

Sport to zdrowie! Ta stara prawda w praktyce jest potwierdzana w sposób najpełniejszy poprzez angażowanie w sport najmłodszych.W  ramach troski o kondycje najmłodszych, wydawca...